Niedługo, bo już 11 czerwca 2025 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej po raz pierwszy zajmie się sprawą kredytu złotówkowego opartego na wskaźniku WIBOR (sygnatura C-471/24). Banki, prawnicy, ale przede wszystkim kredytobiorcy z niecierpliwością oczekują na wyroku TSUE. Czy będzie on równie przełomowy jak słynne orzeczenie w sprawie Dziubak? A może pozostawi pole do wątpliwości interpretacyjnych? Najbliższe tygodnie powinny to wyjaśnić.
Streszczenie
TSUE nie zakwestionował samego WIBOR‑u, lecz zajmuje się tym, czy kredytobiorcy byli właściwie informowani o ryzyku. Wyrok spodziewany w I poł. 2026 — otworzy możliwość masowych pozwów, jeśli uzna, że informacje dla konsumentów były niewystarczające.
Czego dotyczy postępowanie przed TSUE?
W dniu 31 maja 2024 roku, kiedy Sąd Okręgowy w Częstochowie skierował do TSUE pytania prejudycjalne dotyczące legalności i przejrzystości stosowania WIBOR-u w umowach kredytowych zawieranych z konsumentami. Pytania te odnoszą się do kilku kluczowych kwestii:
- Czy klauzule oprocentowania oparte na WIBOR są zgodne z zasadami uczciwości wobec konsumentów?
- Czy banki w wystarczająco zrozumiały sposób informowały klientów o mechanizmach działania zmiennego oprocentowania i związanym z nim ryzykiem?
- Czy brak odpowiedniej przejrzystości i informacji może skutkować uznaniem takich zapisów za nieuczciwe?
- Czy możliwe jest dalsze obowiązywanie umowy kredytowej po usunięciu WIBOR-u i pozostawieniu jedynie stałej marży banku, co de facto oznaczałoby przekształcenie kredytu w produkt ze stałym oprocentowaniem?
Pytania te są pokłosiem coraz większej popularności pozwów o WIBOR. Kredytobiorcy liczą na sukces zbliżony do tego w sprawach frankowych, banki konsekwentnie kwestionują możliwość wychodzenia z takimi roszczeniami.
Jakie mogą być skutki orzeczenia TSUE dla kredytobiorców?
Orzeczenie Trybunału może mieć istotny wpływ zarówno na klientów banków, jak i na sam sektor finansowy. TSUE wielokrotnie stawał wcześniej po stronie konsumentów, uznając ich za stronę wymagającą większej ochrony. W sprawach związanych z WIBOR-em pojawia się wiele argumentów dotyczących braku równowagi stron oraz niejasności w przedstawianiu ryzyka kredytowego.
Jeśli Trybunał uzna racje polskich sądów, może to doprowadzić do lawiny pozwów składanych przez posiadaczy kredytów złotówkowych. W przypadku korzystnego dla kredytobiorców rozstrzygnięcia polskie sądy z większą pewnością mogą zacząć uwzględniać roszczenia o unieważnienie umów WIBOR lub usunięcie WIBOR z umowy – stawka jest więc wysoka.
