Prawo wekslowe to jedna z najstarszych ustaw wciąż będących w polskim porządku prawnym. Odpowiedź na pytanie na czym polega weksel, warto rozpocząć od wskazania czym tak naprawdę jest weksel. Weksel to nic innego jak papier wartościowy, którego podpisanie stanowi podstawę i przyczynę zobowiązania wekslowego. Główną funkcją weksla jest zabezpieczenie zobowiązań finansowych, w związku z czym weksel często wykorzystywany jest w transakcjach biznesowych.
Odpowiedzenie sobie na takie pytania jak to, kto wystawia weksel, jakie są różnice między wekslem a umową kredytową, jak działa weksel w obrocie gospodarczym, jest kluczowe dla prawidłowego korzystania z tego narzędzia. W dzisiejszym wpisie postaramy się więc nieco rozwinąć te kwestie.
Kto podpisuje weksel i jakie to ma znaczenie prawne?
Kto jest odpowiedzialny za podpisanie weksla? Weksel jest dokumentem, co do którego trzeba przestrzegać szeregu wymogów formalnych. Bardzo ważne jest jego prawidłowe podpisanie. Weksel, dla swojej ważności, zawsze musi być podpisany przez dłużnika wekslowego, którym jest wystawca weksla.
W przypadku gdy weksel wystawia osoba fizyczna powinna podpisać go osobiście. Jeżeli wystawcą weksla jest spółka prawa handlowego, to weksel powinien być podpisany zgodnie z wymogami reprezentacji, jak również powinna być dostawiona pieczątka firmowa. Podpisanie weksla przez dłużnika ma o tyle istotne znaczenie, że tylko podpisany weksel ma moc prawną i może stanowić podstawę dochodzenia roszczeń. Odpowiadając więc na pytanie kiedy wymagane jest podpisanie weksla, można wskazać, że w przypadku wystawcy weksla podpis jest zawsze niezbędny.
Czy każdy może podpisać weksel i czy zawsze musi go spłacić?
Weksel to papier wartościowy, który tworzy bezwarunkowe zobowiązanie do zapłaty określonej sumy pieniędzy. Dlatego podpis składać może wyłącznie osoba posiadająca zdolność do czynności prawnych, czyli co do zasady osoba pełnoletnia i nieubezwłasnowolniona. W przypadku osób prawnych (np. spółek) weksel podpisują osoby uprawnione do reprezentacji zgodnie z KRS lub pełnomocnictwem.
Jeżeli weksel jest prawidłowo wystawiony i podpis został złożony świadomie i zgodnie z prawem – osoba podpisująca zasadniczo ma obowiązek go spłacić, gdy nadejdzie termin płatności i weksel zostanie przedstawiony do zapłaty.
Jakie są rodzaje weksli i kto je wystawia?
Weksel można podzielić na kilka głównych rodzajów, w obrocie gospodarczym wyróżniamy przede wszystkim następujące rodzaje weksli:
- Weksel własny – przy wekslu tego rodzaju wystawca zobowiązuje się do zapłaty określonej kwoty pieniędzy w ustalonym terminie. Jest to bezwarunkowe zobowiązanie, które nie wymaga akceptacji ze strony innej osoby.
- Weksel trasowany – wystawca (trasant) zleca osobie trzeciej (trasatowi) dokonanie płatności na rzecz remitent. Weksel trasowany zawiera polecenie zapłaty i musi być akceptowany przez trasata.
- Weksel in blanco – to weksel, który nie zawiera wszystkich wymaganych danych, takich jak przede wszystkim kwota czy data płatności. Weksel in blanco może być uzupełniony następnie przez osobę, która go posiada. Najczęściej dzieje się to na podstawie tzw. deklarację wekslową, nie mniej jest to najbardziej ryzykowny dla dłużnika rodzaj weksla.
Weksel może być wystawiony przez różne podmioty, w tym osoby fizyczne, osoby prawne czy instytucje finansowe. Kluczowym jest żeby podmiot wystawiający weksel miał zdolność do czynności prawnych.
Czy weksel musi być podpisany przez dłużnika?
W przypadku weksla, jak zostało już wskazane, kluczowym jest podpisanie go przez wystawcę. Innymi słowy weksel musi być podpisany przez dłużnika wekslowego, aby mógł stać się dokumentem prawnie wiążącym. Tym samym brak podpisania weksla przez dłużnika powoduje, że nie ma on żadnej mocy prawnej i nie zabezpiecz tym samym w sposób należyty interesów wierzyciela.
Jakie są konsekwencje podpisania weksla in blanco?
Jak zostało wcześniej zaznaczone, weksel in blanco to dokument, który nie zawiera wszystkich wymaganych danych. Przede wszystkim podpisując weksel, na dokumencie tym nie ma wskazanej kwoty zobowiązania oraz daty jego płatności. Wiąże się to z istotnymi konsekwencjami i ryzykami dla wystawcy weksla.
Podpisując weksel in blanco, wystawca ryzykuje m.in. tym, że zostanie on uzupełniony przez osobę, której go przekazał, w sposób niekorzystny dla niego i niezgodny z wcześniejszymi ustaleniami. Konsekwencje podpisania weksla in blanco są więc bardzo poważne przede wszystkim, dlatego że dłużnik traci faktyczną kontrolę nad tym, w jakiej wysokości oraz na rzecz kogo zostanie zrealizowane zobowiązanie. Dlatego przed podpisaniem jakiegokolwiek weksla, w tym weksla in blanco, warto dokładnie rozważyć wszystkie możliwe skutki.
Pozew o unieważnienie umowy frankowej
Kancelaria frankowa Frejowski CHF od wielu lat świadczy profesjonalną obsługę prawną w sporach z zakresu prawa bankowego, w tym w sprawach o unieważnienie kredytu frankowego. Obecne niezwykle korzystne dla kredytobiorców orzecznictwo sprawia, że 98% spraw przeciwko bankom wygrywają frankowicze.
Unieważnienie umowy frankowej prowadzi do tego, że bank zobowiązany będzie, do zwrotu kredytobiorcy tego co otrzymał od niego (a więc przede wszystkim rat kapitałowo-odsetkowych, ale też prowizji i wszelkich inny opłat manipulacyjnych), natomiast kredytobiorca będzie musiał zwrócić jedynie czysty kapitał.
Każdy zainteresowany może w prosty sposób wyliczyć orientacyjną wartość przysługującego mu roszczenia. W tym celu pomocnym jest bezpłatny i łatwy w obsłudze kalkulator frankowy.
Autor: radca prawny Maciej Fiedorowicz, nr wpisu WA-15162
