Frankowicze podpisując umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego do waluty franka szwajcarskiego, otrzymywali wśród pliku dokumentów do podpisu oświadczenia o ryzyku kursowym. Aktualnie wielu kredytobiorców frankowych martwi się, że podpisane przez nich oświadczenie o ryzyku kursowym zaprzepaści ich szanse na wygranie z bankiem sprawy w sądzie. Jakie są konsekwencje podpisania ryzyka kursowego? Czy oświadczenie o ryzyku kursowym chroni bank? Jak unieważnić klauzule ryzyka walutowego?
Dokumenty przy kredytach CHF
Oświadczenie o ryzyku kursowym jest dokumentem podpisywanym przez kredytobiorcę, w którym bank informuje o możliwości zmiany kursu waluty oraz wpływie takiej zmiany na wysokość zadłużenia i rat. Kredytobiorca, podpisując dokument potwierdza, że rozumie ryzyko związane z wahaniami kursów walutowych. Oświadczenie o ryzyku kursowym jest elementem tzw. klauzuli informacyjnej, która ma na celu zabezpieczenie banku przed zarzutami, że kredytobiorca nie został poinformowany o ryzyku walutowym.
Ryzyko kursowe a roszczenia frankowiczów
Czy podpisanie oświadczenia o ryzyku kursowym blokuje roszczenia? Podpisanie oświadczenia o ryzyku kursowym przez kredytobiorcę, np. w momencie zawierania umowy kredytu denominowanego lub indeksowanego do waluty obcej, nie wyklucza możliwości dochodzenia roszczeń wobec banku. Taka praktyka była często stosowana przez banki w celu informowania klientów o potencjalnych ryzykach związanych z kredytami walutowymi, ale jej prawne skutki są ograniczone. Sądy stoją na stanowisku, że podpisanie przez konsumenta lakonicznego oświadczenia o ryzyku kursowym nie przesądza o wywiązaniu się banku z obowiązków informacyjnych, a przede wszystkim nie ma wpływu na ważność umowy frankowej.
Frankowicze a klauzule ryzyka walutowego
Ryzyko walutowe w umowach bankowych zostało wskazane za pośrednictwem klauzul ryzyka kursowego. Klauzule ryzyka kursowego to postanowienia w umowach kredytowych regulujące zasady przeliczania walut i obciążające kredytobiorców ryzykiem związanym z wahaniami kursów walut. Czy klauzule ryzyka kursowego są legalne? Klauzule ryzyka kursowego mogą być legalne, ale tylko wtedy, gdy spełniają określone wymogi prawa.
Klauzule ryzyka kursowego mogą być zgodne z prawem, jeśli:
- są jasne i zrozumiałe – kredytobiorca musi dokładnie wiedzieć, jakie są konsekwencje zastosowania takiej klauzuli oraz w jaki sposób ustalane są kursy walutowe,
- ryzyko jest odpowiednio wyjaśnione – bank ma obowiązek poinformować kredytobiorcę o skutkach wahań kursów walut, w tym o możliwości znacznego wzrostu zadłużenia i rat kredytu,
- nie prowadzą do rażącego naruszenia interesów konsumenta – klauzule nie mogą działać jednostronnie na korzyść banku, np. przez ustalanie kursów w sposób arbitralny według tabeli kursowej banku.
W praktyce jednak wiele z tych klauzul w umowach kredytów frankowych zostaje uznawanych za abuzywne, czyli niedozwolone, co czyni je niewiążącymi dla konsumentów.
Jak unieważnić oświadczenie o ryzyku walutowym?
Nawet jeśli kredytobiorca podpisał oświadczenie o ryzyku walutowym, może dochodzić roszczenia po zaakceptowaniu ryzyka kursowego, w szczególności roszczeń związanych z niedozwolonymi zapisami w umowie. Klauzule abuzywne są bezskuteczne z mocy prawa. Bank musi respektować prawa frankowiczów mimo podpisania oświadczenia o ryzyku.
Jakie znaczenie ma ryzyko kursowe w sporach frankowych?
Ryzyko walutowe wraz z niedostatecznym poinformowaniem konsumenta o potencjalnych skutkach tego ryzyka oraz klauzulami abuzywnymi stanowią podstawę do unieważnienia kredytu.
Podpisanie oświadczenia o ryzyku kursowym nie zamyka drogi do dochodzenia przez frankowicza roszczeń wobec banku. Kluczowe są konkretne zapisy umowy kredytowej, sposób poinformowania klienta o ryzyku walutowym oraz zgodność postępowania banku z przepisami prawa. Jeśli masz wątpliwości co do uczciwości swojej umowy kredytu, skontaktuj się z kancelarią frankową. Naszą główną specjalizacją jest dochodzenie roszczeń frankowiczów.
